Polska znalazła się pod wpływem kolejnej fali bardzo wysokich temperatur. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wydał ostrzeżenia przed upałem dla znacznej części kraju, a w części powiatów obowiązuje najwyższy, trzeci stopień zagrożenia. Lokalnie temperatura może dochodzić do 37–38°C, a ciepłe noce nie przyniosą mieszkańcom wyraźnej ulgi.
Najtrudniejsza sytuacja prognozowana jest przede wszystkim na południu i wschodzie Polski. Wysokie temperatury stanowią zagrożenie nie tylko dla dzieci, seniorów i osób przewlekle chorych. Upał może również pogarszać koncentrację kierowców, utrudniać pracę na zewnątrz i zwiększać ryzyko odwodnienia oraz przegrzania organizmu u każdego, kto przez dłuższy czas przebywa w pełnym słońcu.
Ostrzeżenia mogą być aktualizowane wraz ze zmianą prognoz. Osoby przebywające w Polsce powinny na bieżąco sprawdzać oficjalną mapę ostrzeżeń IMGW, ponieważ stopień zagrożenia, godziny obowiązywania komunikatów i lista objętych nimi powiatów mogą się zmieniać.
IMGW ostrzega przed niebezpiecznym upałem
Według komunikatów meteorologicznych temperatura maksymalna w najgorętszych regionach może osiągać od 33 do 38°C. Ostrzeżenia trzeciego stopnia oznaczają możliwość wystąpienia zjawiska o bardzo dużym natężeniu, które może powodować poważne zagrożenie dla zdrowia i życia oraz zakłócenia w codziennym funkcjonowaniu.
Rządowe Centrum Bezpieczeństwa informuje, że ostrzeżenia najwyższego stopnia obejmują między innymi obszary województw małopolskiego, podkarpackiego i lubelskiego. W innych częściach kraju obowiązują ostrzeżenia pierwszego lub drugiego stopnia. Na przykład w części północnej Polski prognozowane są temperatury maksymalne wynoszące około 30–33°C.
W wielu regionach problemem będzie nie tylko temperatura w ciągu dnia, lecz także bardzo ciepłe noce. W najgorętszych miejscach temperatura minimalna może nie spaść poniżej 18–23°C. Takie warunki utrudniają schłodzenie mieszkań i regenerację organizmu po całym dniu ekspozycji na wysoką temperaturę.
IMGW zwraca uwagę, że początek sierpnia ma mieć dynamiczny przebieg. Upał będzie przeplatany burzami, lokalnie z intensywnymi opadami, gradem i silnymi porywami wiatru. Oznacza to, że po okresie bardzo wysokiej temperatury pogoda może zmienić się gwałtownie, a zagrożenie związane z upałem może zostać zastąpione zagrożeniem burzowym.
Gdzie będzie najgoręcej?
Najwyższe wartości temperatury prognozowane są w południowej i wschodniej części kraju. Szczególnie uważni powinni być mieszkańcy Małopolski, Podkarpacia, Lubelszczyzny oraz części Mazowsza, województwa świętokrzyskiego i łódzkiego.
Ostrzeżenia obejmują jednak znacznie większy obszar Polski. Komunikaty dotyczą także części województw dolnośląskiego, lubuskiego, wielkopolskiego, kujawsko-pomorskiego, podlaskiego, śląskiego, opolskiego, warmińsko-mazurskiego i zachodniopomorskiego. Poziom zagrożenia nie jest jednakowy we wszystkich powiatach.
Nie należy więc opierać się wyłącznie na ogólnej prognozie dla całego województwa. Ostrzeżenie może dotyczyć tylko wybranych powiatów, a temperatura może znacząco różnić się nawet pomiędzy stosunkowo blisko położonymi miejscowościami. Najbardziej wiarygodnym źródłem pozostaje aktualizowana mapa IMGW.
Na temperaturę odczuwalną wpływa również wilgotność powietrza, nasłonecznienie, wiatr i otoczenie. W centrach miast, na placach, parkingach i terenach z niewielką ilością zieleni organizm może odczuwać upał znacznie silniej niż wskazywałby sam pomiar temperatury powietrza.
Najgoręcej może być późnym popołudniem
Wbrew częstemu przekonaniu najwyższa temperatura w ciągu dnia nie zawsze występuje dokładnie w południe. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa wskazuje, że najgorętszy okres może przypadać pomiędzy godziną 15:00 a 18:00. Z kolei największe natężenie promieniowania ultrafioletowego często notowane jest wcześniej, w okolicach południa.
Oznacza to, że zagrożenie nie kończy się po godzinie 12:00. Osoby planujące zakupy, podróż, spacer lub pracę na zewnątrz powinny w miarę możliwości przenieść najbardziej wymagające aktywności na wczesny poranek albo wieczór.
W pełnym słońcu należy stosować nakrycie głowy, lekką i przewiewną odzież oraz krem z filtrem UV. Warto także regularnie robić przerwy w cieniu lub klimatyzowanym pomieszczeniu. Przebywanie przez kilka godzin na rozgrzanym placu, przystanku albo parkingu może prowadzić do szybkiego przegrzania nawet u zdrowej osoby.
Jak bezpiecznie przetrwać upał?
Podczas wysokich temperatur podstawą jest regularne uzupełnianie płynów. Nie należy czekać, aż pojawi się silne pragnienie, ponieważ może ono być już jednym z sygnałów rozpoczynającego się odwodnienia. Najlepszym wyborem jest woda, pita często i w mniejszych porcjach.
- Regularnie pij wodę, nawet gdy nie odczuwasz silnego pragnienia.
- Ogranicz przebywanie w pełnym słońcu i intensywny wysiłek fizyczny.
- Noś lekką, przewiewną odzież oraz nakrycie głowy.
- Stosuj krem z odpowiednim filtrem przeciwsłonecznym.
- W ciągu dnia zasłoń okna w nasłonecznionych pomieszczeniach.
- Wietrz mieszkanie przede wszystkim rano, wieczorem lub w nocy.
- Unikaj alkoholu, ponieważ sprzyja odwodnieniu organizmu.
- Nie pozostawiaj dzieci ani zwierząt w zaparkowanym samochodzie.
Jeżeli w mieszkaniu jest goręcej niż na zewnątrz, wieczorem i nocą warto otworzyć okna, aby obniżyć temperaturę pomieszczeń. W ciągu dnia, gdy na zewnątrz jest najcieplej, okna po nasłonecznionej stronie budynku powinny być zamknięte i zasłonięte.
Szczegółowe zalecenia można znaleźć w poradniku Rządowego Centrum Bezpieczeństwa dotyczącym bezpiecznego zachowania podczas upału.
Seniorzy, dzieci i osoby chore wymagają szczególnej uwagi
Najbardziej narażone na negatywne skutki upału są małe dzieci, seniorzy, kobiety w ciąży, osoby z niepełnosprawnościami oraz osoby cierpiące na choroby układu krążenia, układu oddechowego, nerek lub cukrzycę.
Osoby starsze mogą słabiej odczuwać pragnienie, dlatego powinny przyjmować płyny regularnie, a nie dopiero w chwili pojawienia się wyraźnego dyskomfortu. Warto skontaktować się z samotnie mieszkającymi seniorami, sprawdzić, czy mają wodę, czy mieszkanie nie jest nadmiernie nagrzane i czy nie pojawiły się objawy pogorszenia zdrowia.
Rodzice powinni pilnować, aby dzieci piły wodę, miały nakrycie głowy i nie przebywały zbyt długo w pełnym słońcu. Wózka z dzieckiem nie należy przykrywać grubym kocem lub innym materiałem ograniczającym przepływ powietrza, ponieważ wewnątrz może szybko wzrosnąć temperatura.
Osoby przyjmujące leki powinny w razie wątpliwości skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Niektóre preparaty mogą wpływać na gospodarkę wodną organizmu, ciśnienie lub zdolność reagowania na wysoką temperaturę. Nie należy jednak samodzielnie przerywać leczenia ani zmieniać dawek.
Nigdy nie zostawiaj dziecka ani zwierzęcia w samochodzie
Jedną z najważniejszych zasad bezpieczeństwa jest bezwzględny zakaz pozostawiania dzieci, seniorów i zwierząt w zaparkowanym samochodzie. Dotyczy to również krótkiego postoju, uchylonych szyb oraz sytuacji, gdy samochód wcześniej był klimatyzowany.
Wnętrze pojazdu stojącego w słońcu nagrzewa się bardzo szybko i może stać się śmiertelną pułapką. Dzieci i zwierzęta są szczególnie podatne na przegrzanie, a ich stan może pogorszyć się w krótkim czasie.
Jeżeli zauważymy zamknięte w samochodzie dziecko lub zwierzę, które wygląda na osłabione, nie reaguje albo ma problemy z oddychaniem, należy natychmiast zadzwonić pod numer alarmowy 112 i wykonywać polecenia operatora.
Upał może utrudniać prowadzenie samochodu
Wysoka temperatura wpływa na samopoczucie, czas reakcji i zdolność koncentracji. Kierowcy mogą odczuwać senność, rozdrażnienie, ból głowy i zmęczenie. Podczas dłuższej podróży należy częściej robić przerwy, pić wodę i przed ruszeniem przewietrzyć rozgrzany samochód.
Nie powinno się pozostawiać w aucie butelek pod ciśnieniem, leków wymagających przechowywania w określonej temperaturze ani urządzeń elektronicznych narażonych na przegrzanie. Przed wejściem do samochodu warto również sprawdzić temperaturę fotelika dziecięcego, pasów i metalowych elementów wyposażenia.
Praca podczas upału – kiedy pracodawca musi zapewnić napoje?
Państwowa Inspekcja Pracy przypomina, że pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikom nieodpłatne napoje, gdy temperatura na stanowisku pracy w pomieszczeniu przekracza 28°C. W przypadku pracy wykonywanej na otwartej przestrzeni obowiązek ten powstaje po przekroczeniu 25°C.
Napoje powinny być dostępne przez całą zmianę roboczą i w ilości odpowiadającej potrzebom pracowników. Nie można zastąpić ich wypłatą ekwiwalentu pieniężnego. Przy pracy na zewnątrz pracodawca powinien również, w miarę możliwości organizacyjnych, zapewnić miejsce odpoczynku chroniące przed słońcem.
Pracodawca może wprowadzić dodatkowe przerwy lub skrócić czas pracy. Takie rozwiązania nie mogą jednak powodować obniżenia wynagrodzenia pracownika. Więcej informacji znajduje się w komunikacie Państwowej Inspekcji Pracy o ochronie pracowników podczas upału.
Objawy przegrzania i udaru cieplnego
Niepokojące objawy mogą obejmować silne osłabienie, ból i zawroty głowy, nudności, wymioty, przyspieszony oddech, zaburzenia orientacji, problemy z utrzymaniem równowagi oraz bardzo wysoką temperaturę ciała. Alarmującym sygnałem jest również utrata przytomności.
Osobę z objawami przegrzania należy przenieść do chłodnego i zacienionego miejsca, poluzować jej odzież i rozpocząć stopniowe schładzanie organizmu. Jeżeli jest przytomna i może bezpiecznie przełykać, można podawać jej chłodną wodę w niewielkich porcjach.
W przypadku utraty przytomności, poważnych zaburzeń świadomości, drgawek, problemów z oddychaniem lub podejrzenia udaru cieplnego należy natychmiast zadzwonić pod numer 112. Osobie nieprzytomnej nie wolno podawać płynów.
Po upale mogą nadejść gwałtowne burze
Wysoka temperatura nie będzie jedynym zagrożeniem pogodowym. IMGW prognozuje dynamiczny przebieg pogody, a w części kraju po upalnym dniu mogą rozwinąć się gwałtowne burze. Lokalnie możliwe są intensywne opady deszczu, grad oraz silne porywy wiatru.
Podczas burzy należy unikać otwartych przestrzeni, pojedynczych drzew, metalowych konstrukcji i zbiorników wodnych. Przed nadejściem silnego wiatru warto zabezpieczyć przedmioty znajdujące się na balkonach, tarasach i podwórkach.
Kierowcy powinni dostosować prędkość do warunków, szczególnie podczas intensywnego deszczu. Jeżeli widoczność gwałtownie się pogorszy, należy zatrzymać się w bezpiecznym miejscu, z dala od drzew i konstrukcji, które mogłyby zostać uszkodzone przez wiatr.
Najczęściej zadawane pytania
Jak wysoka będzie temperatura w Polsce?
W najgorętszych regionach temperatura maksymalna może wynosić od 33 do 38°C. W innych częściach kraju prognozowane są wartości około 30–34°C. Dokładna temperatura zależy od regionu i aktualnego przebiegu pogody.
Gdzie obowiązuje trzeci stopień ostrzeżenia?
Najwyższy stopień ostrzeżeń dotyczy części południowej i wschodniej Polski, w tym obszarów województw małopolskiego, podkarpackiego i lubelskiego. Zasięg ostrzeżeń może być aktualizowany, dlatego należy sprawdzać oficjalną mapę IMGW.
Co zrobić przy objawach udaru cieplnego?
Osobę należy przenieść w chłodne miejsce i rozpocząć schładzanie. W przypadku zaburzeń świadomości, utraty przytomności, drgawek albo problemów z oddychaniem trzeba natychmiast zadzwonić pod numer 112. Osobie nieprzytomnej nie należy podawać wody.
Czy pracodawca musi zapewnić wodę?
Tak. Pracodawca powinien zapewnić nieodpłatne napoje, gdy temperatura w pomieszczeniu pracy przekracza 28°C, a podczas pracy na otwartej przestrzeni 25°C. Napoje muszą być dostępne przez całą zmianę.
Źródła informacji
- IMGW-PIB – prognoza pogody na okres od 31 lipca do 6 sierpnia 2026 roku
- IMGW-PIB – aktualna mapa ostrzeżeń meteorologicznych
- Rządowe Centrum Bezpieczeństwa – raport dobowy i obowiązujące ostrzeżenia
- Rządowe Centrum Bezpieczeństwa – zasady bezpieczeństwa podczas upału
- Państwowa Inspekcja Pracy – obowiązki pracodawców podczas wysokich temperatur
Informacja redakcyjna: artykuł został przygotowany na podstawie komunikatów dostępnych 4 sierpnia 2026 roku. Ostrzeżenia meteorologiczne, ich stopień oraz zasięg terytorialny mogą być aktualizowane. Przed podróżą lub aktywnością na zewnątrz należy sprawdzić najnowsze komunikaty IMGW.